Δευτέρα, 17 Ιουλίου 2017

Κατάθλιψη

Έρχεται λοιπόν μια μέρα που κάτι θα ταράξει την ηρεμία. Κάτι για να σε συνδέσει με το άμεσο παρελθόν σου και να σου δείξει στον καθρέπτη ποιος ήσουν και πως έγινες. Δεν είχαν περάσει πολλά χρόνια από την τελευταία μας συνάντηση.
Ο αδερφικός μου φίλος με επισκέφτηκε για ελάχιστες ώρες, κάνοντας τον γύρο της Πελοποννήσου, πέρασε κι απ' την άγονη επαρχία μου. Η χαρά που θα τον έβλεπα απερίγραπτη. Είχα να του πω τόσα πολλά που πολλές φορές η γλώσσα μπερδευόταν. Η σκέψη έτρεχε πιο γρήγορα. Πως να χωρέσεις 10 χρόνια γεγονότα σε λίγες ώρες; Κατάφερα έστω μέσα εκεί να παραθέσω όλα αυτά που θα απαντούσαν σε μια απλή του ερώτηση: "Γιατί ρε φίλε δε χαμογελάς; Που είναι το χαμόγελό σου";
Οι αληθινοί φίλοι δεν έχουν δεύτερες σκέψεις, ούτε φίλτρα για να σου πουν κάτι. Αυτό λοιπόν του είχε κάνει εντύπωση. Η μελαγχολική μου φάτσα. Αλλιώς με είχε συνηθίσει. Αλλιώς ήμουν το 2007. Προσπάθησα να απαριθμήσω τις αιτίες: Η κρίση; Μπα! Αυτός μέσα σε αυτά τα χρόνια έμεινε άνεργος, αλλά ποτέ δεν έπαψε να γελάει και να λέει αστεία. Εγώ με δουλειά και εισοδήματα καθόμουν στενοχωρημένος και ανέκφραστος. Τα λεφτά; Αυτός έκανε διακοπές κι εγώ ούτε για ένα μπάνιο δεν έχω πάει με τη θάλασσα στα 5 χλμ. Τα προβλήματα στη δουλειά; Πλησίασε λίγο. Έφτασα να του εξιστορώ τις αδικίες των άθλιων συναδέλφων που με έκαναν να φύγω από το σχολείο μου. Δεν πείστηκε. Δεν ήμουν αυτός που ήξερε. "Γιατί ασχολήσαι με μικρά ενώ το μυαλό σου παίρνει χιλιάδες στροφές;" Καμία απάντηση από μέρους μου!
Μήπως φταίει ο άνθρωπος που διάλεξα να πορευτώ; Μήπως μου φταίει η επιλογή μου; Αναρωτήθηκα φωναχτά. Καταθέτω αλήθειες και ζητώ απαντήσεις. Ο φίλος μου δεν έχει έτοιμες λύσεις. Δε θα μου δώσει ποτέ έτοιμη, μασημένη τροφή.
Όσο και αν γνωρίζω πως να ελέγχω τον εαυτό μου, είναι μια μέρα -από τότε που έφυγε- που έχω καταρρεύσει. Όχι από χαζούς συναισθηματισμούς. Οι φίλοι οι αδερφικοί είναι αυτοτελείς προσωπικότητες και έχουν τις ζωές τους. Το έχω πάρει απόφαση πως θα ζούμε σε διαφορετικές πολεις. Έπεσα, γιατί συνειδητοποίησα πως είμαι βαθύτατα αποπροσανατολισμένος. Χωρίς στόχους, χωρίς χαρά, χωρίς ζωή. Απλά αφήνω να περνάνε οι μέρες, το τίμημα όμως που πληρώνω είναι δυσβάστακτο. Γνωρίζω πως θα γίνω καλά, ποιοι άνθρωποι μπορούν να με βοηθήσουν και ποιοι είναι ανίκανοι να μου προσφέρουν την παραμικρή βοήθεια. Δυστυχώς οι πρώτοι είναι μακριά και οι δεύτεροι δίπλα μου.
Οι διαρκείς υποτιμήσεις με έφεραν σε ιστορικό χαμηλό. Οι αντοχές μου ξέφτισαν και η ψυχή μου κουράστηκε. Η μπογιά μου δεν περνάει πια. Τα ωραία χρόνια είναι πίσω μου. Τα κοιτώ και κοιτάζω τον εαυτό μου μέσα από τα μάτια των φίλων μου. "Τότε ήσουν ερωτεύσιμος", μια κουβέντα που με στοίχειωσε. Άρα τώρα - και το συνειδητοποιώ κι εγώ- δεν είμαι. Χωρίς έρωτα όμως δεν έχει νόημα η ζωή. Η δική μου ζωή βρίσκεται σε ένα απέραντο τέλμα. Νόμιζα πως τα λεφτά θα με κάνουν ισορροπημένο. Τι τεράστια πλάνη! Για δοκίμασε να ζήσεις με πολλά λεφτά, χωρίς την εκτίμηση όμως όσων είσαι ερωτευμένος... Αυτής της μίας!
Αδιέξοδο! Περνάνε οι μέρες, οι βδομάδες, τα χρόνια και δεν σκάω ένα χαμόγελο. Χαμογέλα ρε, ήρθε ο φίλος σου! Μέχρι να το κάνω, έφυγε κιόλας. Πόσο μοιάζει αυτή η κατάσταση με την ίδια τη ζωή. Αυτή είναι ακόμα πιο βιαστική. Σου ζητάει αποφάσεις. Επιλογές! Οι δικές μου ήταν πάντα με βάση την ηθική. Κι ας πεθάνω δυστυχισμένος.


Χτες πέθανε ένας αγαπημένος μου συγγραφέας, ο Κώστας Μουρσελάς. Εδώ διαβάζει το συγκλονιστικότερο απόσπασμα από το βιβλίο του: "Βαμμένα Κόκκινα Μαλλιά", εκδ. Πατάκη, στο πλαίσιο του σεμιναρίου Αφήγηση Ζωής, το Νοέμβριο του 2013.

Παρασκευή, 14 Απριλίου 2017

Η ΝΤΡΟΠΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ του Γκύντερ Γκράς

Στις 13 Απριλίου 2015 πεθαίνει ο αγαπημένος Γερμανός νομπελίστας συγγραφέας και φιλέλληνας Gṻnter Grass. Μεταξύ άλλων άφησε και αυτό το ποιήμα. Το διαβάζουμε ξανά. Με προσοχή. Με σεβασμό.


Αγγίζεις το χάος, γιατί δεν δικαίωσες την αγορά,
στέκεις μακριά από τη χώρα που υπήρξε το λίκνο σου.
Ό,τι έψαχνε η ψυχή σου και θαρρούσες πως βρήκες,
το πετάς λοιπόν, το εκτιμάς σαν παλιοσίδερα.
Σαν οφειλέτης γυμνός χλευαζόμενος υποφέρει η χώρα,
που τρόπος του λέγειν της χρώσταγες ευγνωμοσύνη.
Χώρα καταδικασμένη στη φτώχεια που ο θησαυρός της
φροντισμένος κοσμεί μουσεία: λάφυρα που εσύ φρουρείς.
Εκείνοι που καταβασάνισαν με τη δύναμη των όπλων την ευλογημένη χώρα των νησιών,
μες στο ταγάρι της στολής τους είχαν το Χέλντερλιν.
Χώρα με ακόμη κάποια ψυχική αντοχή, που τους συνταγματάρχες της
ανέχτηκες κάποτε ως συμμάχους σου.
Συ άνομη χώρα, που με εξουσία νομίζει ότι κατέχει το δίκιο
θηλυκώνει όλο και πιο σφιχτά το ζωνάρι.
Πεισματωμένη με σένα η Αντιγόνη μαυρηφορεί και
ο λαός όλης της χώρας πενθηφορεί, της χώρας που σε φιλοξένησε.
Όμως μακριά από τη χώρα είναι όλα τα μαλάματα του Κροίσου,
ό,τι χρυσάφι λάμπει προστατευμένο στα θησαυροφυλάκιά σου.
Μεθοκόπα επιτέλους, μεθοκόπα! Κραυγάζουν χειροκροτητές των Επιτρόπων,
όμως οργισμένος ο Σωκράτης, σου επιστρέφει γεμάτο το κύπελλο.
Θα καταριούνται σε χορωδία οι θεοί ό,τι δικό σου είναι
αφού αξιώνεις να απαλλοτριωθεί ο Όλυμπος.
Απνευμάτιστη θα μαραζώσεις χωρίς εκείνη τη χώρα
που το πνεύμα της εσένα, Ευρώπη, σε επινόησε.
(Μετάφραση από τα γερμανικά: Νικολίτσα Γεωργοπούλου )


Σάββατο, 1 Απριλίου 2017

Ο Ε Ρ Ω Τ Ε Υ Μ Ε Ν Ο Σ


Του Χόρχε Λουίς Μπόρχες

Φεγγάρια, όργανα, σεντέφια, ρόδα, λάμπες
καθώς επίσης και του Ντύρερ οι γραμμές
οι εννιά αριθμοί, το μεταβλητό μηδέν,
όλα αυτά, πρέπει να προσποιηθώ ότι υπάρχουν.
Πρέπει να προσποιηθώ πως κάποτε υπήρξαν
η Ρώμη και η Περσέπολη κι ότι μια σκόνη
φτενή καταμέτρησε των επάλξεων τη μοίρα
που έσβησαν οι αδήριτοι αιώνες.
Πρέπει να επινοήσω την πυρά και τα όπλα
του έπους και τα απύθμενα πέλαγα
που ροκανίζουν τα θεμέλια της οικουμένης.
Πρέπει να υποκριθώ ότι υπάρχουν κι άλλοι. Ψέματα.
Μονάχα εσύ υπάρχεις. Η δυστυχία μου, εσύ
και η ευτυχία μου, απλή μαζί και ανεξάντλητη.


Ποιήματα, Χόρχε Λουίς Μπόρχες, Εισαγωγή, Ανθολόγηση, Μετάφραση, Σημειώσεις: Δημήτρης Καλοκύρης, εκδόσεις Πατάκη

Πέμπτη, 26 Ιανουαρίου 2017

Θεματικές Εβδομάδες Αναισθητοποίησης

Σωθήκαμε αδέρφια! Πάνε τα βάσανά μας!
«Θεματική» Εβδομάδα με τίτλο: «Σώμα και Ταυτότητα», πρόκειται να υλοποιηθεί μέσα στο δεύτερο τετράμηνο του σχολικού έτους 2017 στα Γυμνάσια όλης της χώρας.
Τι σημαίνει άραγε θεματική εβδομάδα;
Προφανώς κάποιου είδους "αφιερώματος" όπως στις βραδιές της "Κινηματογραφικής Λέσχης" του σοσιαλιστικού μας παρελθόντος μπροστά στην τηλεόραση, για να μας πάρει ο ύπνος με την αρτηριοσκληρωτική (αλλά σίγουρα καλτ) μορφή του Μπακογιανόπουλου.

Πρόκειται για μια «πολύ καινοτόμα ιδέα» του Υπουργείου με την εγκύκλιο να αναφέρει τρεις άξονες: Διατροφή, Εθισμού-Εξαρτήσεων και Έμφυλων Ταυτοτήτων.
Η μεγάλη μου κόρη βρίσκεται στην Α' Γυμνασίου και θα ήθελα, -επειδή με αφορά άμεσα το θέμα- να γράψω μερικά πράγματα.
Πρώτο ερώτημα: Από ποιους;

  • Οι εκπαιδευτικοί (παρά την  έλλειψη   ουσιαστικής επιμόρφωσης και στήριξης του διδακτικού τους έργου από το Υπουργείο Παιδείας) έχουν σοβαρή έλλειψη χρόνου για να υλοποιήσουν την ύλη που καλούνται να διδάξουν, πόσω μάλλον να εφαρμόσουν (στα γρήγορα) ένα πρόγραμμα που έχει τρομερή γραφειοκρατία και αφόρητα ελεγχόμενη τυποποίηση (σοβιετικού τύπου) με τρομερή πίεση στα πλαίσια της υποχρεωτικότας.
  • Αν χρησιμοποιήσουμε, ως βάση υπόθεσης, την θέση πως ένα από τα μεγαλύτερα δεινά του σύγχρονου σχολείου είναι η υπερβολική εξάρτησή του από την προσωπικότητα του κάθε εκπαιδευτικού (που θα πέσεις, εν συντομία), είναι παραπάνω από βέβαιο πως και αυτό το πρόγραμμα θα αποτύχει. Αλλιώς θα γίνει στην Αμαλιάδα και αλλιώς στο Κιλκίς. Άλλα πράγματα θα πουν στο Πέραμα (υπό το φόβο ίσως και των τραμπούκων απ' έξω) και άλλα στα Χανιά. 
Δεύτερο ερώτημα: Τι ακριβώς θα υλοποιηθεί; 
  • Τι  θα διδαχθεί το παιδί μου; Αυτό νομίζω βασανίζει περισσότερο. Ποια ερωτήματα θα του γίνουν; Πόσο θα επηρεάσουν την ευαίσθητη ψυχοσύνθεσή του αυτά τα ερωτήματα; Αν για παράδειγμα ένας άγαρμπος καθηγητής ρωτήσει επικριτικά την κόρη μου για τα κιλά της, πως εκείνη θα το διαχειριστεί; Αν ένας άλλος (της τρίτης ενότητας) θέσει έναν προβληματισμό, π.χ. αν έχει σκεφτεί πως δεν είναι (η προσωπικότητά της) σύμφωνη με το φύλο που γεννήθηκε; 
  • Έχουμε κάποια επιστημονική έρευνα που να λέει πως όσοι αμφισβήτησαν τις έμφυλες ταυτότητές τους στην τρυφερή ηλικία των 13 και των 14 έγιναν πιο ευτυχισμένα άτομα; Η μόνη έρευνα που ξέρω είναι αυτή που φέρνει τις Σκανδιναβικές χώρες (ναι, αυτές που έχει αποθεώσει ο ΟΟΣΑ και οι διαγωνισμοί της PISA) πρώτες σε αυτοκτονίες. Ίσως γιατί είναι από τις λίγες στον κόσμο που προωθούν την ιδέα επιλογής φύλου από το νηπιαγωγείο. Ψάξτε στο ίντερνετ τη λέξη «Barnevernet». Όποιοι ξέρουν αγγλικά θα μάθουν ενδιαφέροντα πράγματα.
  •  Έρευνες επίσης έχουν δείξει την κυριαρχία της γνώμης των συνομιλήκων στην εφηβία, έναντι των γονιών και των δασκάλων. Έχει κανείς σκεφτεί εκεί στο Υπουργείο πόσο θα πληγώνονταν από ενδεχόμενο bullying οι έφηβοι που θα "ανοίγονταν" σε μια ομάδα συμμαθητών τους; Αποδομούμε έτσι τα στερεότυπα ή τα ενισχύουμε;  
Κλείνω με κάποιες δικές μου σκέψεις:
  1. Με αυτά δεν τάσσομαι υπέρ ακραίως φωνών - όπως του Μητροπολίτη Πειραιώς που πιστεύει πως ο Σατανάς θα μας "χωματοποιήσει τις ψυχές"-  ούτε ακροδεξιών στοιχείων που νομίζουν πως τα σχολεία θα μας κάνουν όλους "πούστηδες". Αγαπητά ούγκανα, και να ήθελαν, δε θα μπορούσαν.
  2. Έχουν διδαχθεί τα παιδιά Σεξουαλική Αγωγή; Έχουμε ξεκινήσει πρώτα από τα βασικά για να μάθουμε και τις εξαιρέσεις; 
  3. Η επιλογή του φύλου του μωρού  έχει εξελιχτεί σε βιομηχανία με τζίρο πολλών εκατομμυρίων ευρώ. Αν λοιπόν δεν έχετε χρήματα να το κάνετε στην αρχή της εγκυμοσύνης, μπορείτε να επανορθώσετε κατά την διάρκεια της σχολικής του ζωής.
  4. Δε μου αρέσουν φαινόμενα τύπου Γιακουμάτου στη χώρα μου. Άλλο όμως να διατυπώνει μια μπούρδα ένας ενήλικος κι άλλο να ζητάμε από ανήλικους να πάρουν θέση επί της δικής τους άγνοιας.  
  5. Τη χώρα μου δεν την κάνει προοδευτική ή οπισθοδρομική η συζήτηση περί ρευστότητας του φύλου, αλλά μια σοβαρή και εκτεταμένη προσπάθεια ενημέρωσης και ενίσχυσης της έννοιας του Προσώπου. Αυτά έπρεπε να γίνονται στα σχολεία μας, αυτά όμως δεν είναι στη μόδα, ούτε είναι αρεστά από αυτούς που ελέγχουν το κράτος μας.
  6. Δεν τα έχω με το Υπουργείο. Δυστυχώς άλλοι αποφασίζουν για την τύχη μας.
  7. Τα στερεότυπα δεν απαλείφονται με ερασιτεχνικά τεχνάσματα. Τα έμφυλα στερεότυπα για να  αποδομηθούν θα πρέπει να αντικατασταθούν. Για να ζήσουμε ευτυχισμένοι όλοι δεν αρκεί μια βδομάδα στα Γυμνάσια. Όχι έτσι. Πρέπει να γίνει σοβαρή συζήτηση. 
  8. Η κόρη μου δεν πάσχει από Ομοφοβία και Τρανσφοβία. Θα ήθελα πάρα πολύ όμως να κάνετε κάτι για την Μαθηματικοφοβία της και όταν τελειώσετε ασχοληθείτε με την δική μου φροντιστηριοφοβία.
  9. Η συνειδησιακή μας ευθύνη μας καλεί να αντιδράσουμε. Όχι με γραφικότητες, αλλά συντονισμένα. Να καλέσουμε ως γονείς να αποσυρθεί το συγκεκριμένο πρόγραμμα. Εκτός και οι εβδομάδες ευαισθητοποίησης των παιδιών μας συγκρούονται με τα δικά μας χρόνια παντελούς αναισθητοποίησης (λόγω πολιτικής ορθότητας).




Σάββατο, 31 Δεκεμβρίου 2016

Ευτυχές το νέο έτος!!!


Φεύγει λοιπόν άλλη μια χρονιά! Το 2016 ήταν δίσεκτο, γρουσούζικο και καταραμένο. Έφαγε πολλούς καλλιτέχνες, τα οικονομικά μας επιδεινώθηκαν και η ζωή μας υποβαθμίστηκε.
Γυρίζει η χρονιά κι εμείς ελπίζουμε σε κάτι καλύτερο, γιορτάζουμε, μαζευόμαστε σε συγγενείς, αγκαλιαζόμαστε και φιλιόμαστε. Μια αντίστροφη μέτρηση μας κάνει όλους συμμέτοχους σ' ένα παγκόσμιο παιχνίδι, στο οποίο τυχαίνει να είμαστε τα πιόνια, πιστεύουμε όμως πως είμαστε οι παίχτες. Ο άνθρωπος γνωρίζει πως κάθε χρόνος που περνάει γερνά, άρα φθίνει κι όμως το γιορτάζει. Ο άνθρωπος - όσα χρόνια κι αν βαραίνουν τις πλάτες του- αντιλαμβάνεται τα όρια που θέτει ο χρόνος, όμως κάνει σχέδια και το κυριότερο: ΕΛΠΙΖΕΙ.
Δεν ξέρω αν η ελπίδα είναι κάτι θετικό. Ψυχολογικά σίγουρα βοηθάει, στην πραγματικότητα όμως "η ελπίδα είναι το έσχατο κακό", όπως λέει και ο Νίτσε! Είναι σα να μην έχεις να πληρώσεις την εφορία σου και να παίζεις τζόκερ. Σε κάποια αναλογία αυτό αντικατοπτρίζει για όλους μας η χρονιά που φεύγει. Είτε σε πολιτικό, είτε σε επαγγελματικό, είτε σε προσωπικό επίπεδο.
Έρχεται τέτοιες μέρες η ώρα του απολογισμού της χρονιάς που φεύγει. Για τον καθένα μας. Μια σκέψη θέλω να μοιραστώ και να μην κουράσω τον αναγνώστη.
Δεν είναι η χρονιά που (πρέπει) να γίνει καλύτερη. Άλλωστε τα οικονομικά δεν είναι αποτέλεσμα τωρινών αιτιών, ούτε ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή απότοκο μιας κακής χρονιάς. Το 2016 πήρε ένα σωρό αγαπημένους τραγουδιστές και ηθοποιούς, όμως όλοι τους ήταν κάποιας ηλικίας. Αυτό που θέλω να πω είναι πως δε μας φταίει η χρονιά, αλλά το πόσο εμβαθύνουμε. Πόσο συνειδητοπούμε τα χρόνια που περνάνε και πόσο ζούμε τις στιγμές από τις οποίες αποτελούνται. Πότε έφτασε η κόρη μου στην ηλικία να πάρει κινητό, προχτές ακόμα της αλλαζα πάνα. Πόσα χρόνια έχω να δω τον φίλο μου τον Αντρέα, τον κολλητό μου τον Κοσμά και τον αδερφό μου τον Βασίλη; Πόσο θα κάνουμε υπομονή πληρώνοντας λογαριασμούς, μη μετέχοντας στην ουσία της εικασίας που λέγεται ζωή;
Η μεμψιμοιρία είναι εύκολη και εθιστική. Το πιο απλό πράγμα. Απλώς κάνεις το θύμα και μετά προκαλείς τους άλλους να σε λυπηθούν. Το δύσκολο είναι να δράσεις. Το δύσκολο δεν είναι να αλλάξει ο χρόνος. Το δύσκολο είναι να αλλάξεις εσύ. Δεν εννοώ τις κακές συνήθειες. Από αυτές μπορεί να προκύψει και κάτι ευεργετικό. Εννοώ να γυρίσει εντελώς ο τρόπος που σκέφτεσαι.
Εσύ πρέπει να γίνεις καλύτερος! Αυτό που μας έμαθαν τα καλά χρόνια (πριν την κρίση) είναι πως για να το πετύχεις πρέπει να βάζεις στόχους. Νούμερο ένα μυστικό. "Φτάσε όπου δεν μπορείς" έλεγε ο σοφός μας Καζαντζάκης.
Έπειτα σκέψου θετικά. Έξυπνα. Βάλε τη λογική να δουλέψει για σένα. Μην αναλώνεσαι σε πράγματα μικρά και τοξικούς ανθρώπους. Το 2017 πρέπει να τους έχεις απομακρύνει τελείως από τη ζωή σου. Αν δεν το κάνεις θα σου δηλητηριάσουν και τη νέα χρονιά. Κι όχι τίποτε άλλο, αλλά τζάμπα τα φιλιά και τα πανηγύρια για την αλλαγή του χρόνου.
Αν δεν είναι ακτάλληλες οι συνθήκες, διαμόρφωσέ τες. Αν σου λείπει ο έρωτας, ερωτεύσου, μην περιμένεις τα ζώδια να δεις αν θα ερωτευθείς. Αν θέλεις να πας ένα ταξίδι σχεδίασέ το σε κάθε του λεπτομέρεια. Αν θες να τελειώσεις ένα βιβλίο, αφιερώσου, μην βλέπεις τις σαχλές "ειδήσεις αποσυντονισμού" που έχουν κατακλύσει το ίντερνετ. Πέρνα δημιουργικό χρόνο με τα παιδιά και την οικογένειά σου. Αυτές οι στιγμές χάνονται και το παρελθόν αγαπητοί μου είναι το μόνο πράγμα που δεν μπορούμε να αλλάξουμε. Εκτός κι αν είσαι πουλημένος δημοσιογράφος και ξεπλένεις το παρελθόν του ναζισμού, αναθεωρώντας το.
Ανακεφαλαιώνω: Το 2016 φεύγει και πάει στο διάολο. Το 2017 έρχεται. Θα μας γεμίσει απαισιοδοξία, φόρους και θα δούμε περισσότερους διάσημους στα θυμαράκια. Όλα αυτά συνέβαιναν και το 1973. Το πόσο άλλαξε ο κόσμος από τότε εξαρτήθηκε από κάποιους τρελούς που δεν συμβιβάστηκαν με την μιζέρια, ούτε δέχτηκαν την ήττα. Κάνε τον κόσμο καλύτερο με το να γίνεις εσύ λίγο καλύτερος. Και όπως λέει κι ο "Θεός" Μόργκαν Φρίμαν στο "Θεός για μια βδομάδα":

"Αν θες να δεις το θαύμα, γίνε το θαύμα".

Καλή και δημιουργική χρονιά να έχετε. Υγεία και καλή τύχη σε όλους.